Polen waarschuwt: geen opgelegde vrede voor Oekraïne
WORTHY NEWS/DE COUTUREKRANT - 23 november 2025 - WARSCHAU/BOEDAPEST — De Poolse president Karol Nawrocki zei zaterdag dat een vredesplan voor Oekraïne in Kiev moet worden vastgesteld, nadat de VS hadden aangegeven dat ze president Volodymyr Zelensky zouden aansporen om een akkoord te accepteren om de oorlog met Rusland te beëindigen.
Washingtons 28-puntenplan roept Oekraïne op om grondgebied af te staan, beperkingen op het leger te accepteren en af te zien van ambities om zich bij de NAVO aan te sluiten. Het bevat ook voorstellen waartegen Moskou bezwaar kan maken, en vereist dat Russische troepen zich terugtrekken uit bepaalde veroverde gebieden, aldus een concept.
Zelensky zei gisteravond dat Oekraïne voor "één van de moeilijkste momenten in zijn geschiedenis" staat, aangezien president Donald J.Trump eiste dat Kiev een door de VS gesteund "vredesplan" zou accepteren dat het land dwingt grondgebied op te geven en pijnlijke concessies te accepteren.
Instemmen met het Amerikaans-Russische ontwerp zou Oekraïne "zonder vrijheid, waardigheid en rechtvaardigheid" kunnen achterlaten, waarschuwde Zelensky. Maar afwijzing ervan, aldus Amerikaanse functionarissen, zou cruciale Amerikaanse steun kunnen betekenen.
Europese leiders, die verontrust en uit balans leken, waren het met Zelensky eens dat het gelekte Amerikaanse voorstel leek op "alles wat Rusland zou willen" in een slopende oorlog die zijn vierde winter ingaat.
EUROPA REAGEERT OP AMERIKAANSE DRUK
Europese leiders en bondgenoten gaven een voorzichtige gezamenlijke verklaring af tijdens de G20-top in Zuid-Afrika, waarin ze stelden dat het Amerikaanse plan "aanvullend werk" nodig had.
Het was een overhaaste poging om een regering-Trump, die vastbesloten leek om concessies te doen aan Rusland en voorwaarden op te leggen vóór Thanksgiving, te vertragen. Europese functionarissen worstelden om het eens te worden over de formulering van een overeenkomst die landconcessies aan Rusland bood, het Oekraïense leger beperkte, het toekomstige NAVO-lidmaatschap blokkeerde en de Europese Unie opzadelde met wederopbouw.
"Het ontwerp vormt een basis die aanvullend werk vereist", aldus de verklaring. De toespraak begon met ingetogen lof, maar benadrukte dat "belangrijke elementen" nog onopgelost waren. "We zullen de komende dagen nauw blijven samenwerken met Oekraïne en de VS."
Europese leiders, samen met Canada en Japan, leden van de G7, verzetten zich krachtig tegen elk plan om de Oekraïense grenzen te verkleinen of de strijdkrachten te beperken tot 600.000 man.
In besloten kring waarschuwden functionarissen dat het voorstel het risico liep "agressie te belonen" en de Europese veiligheidsarchitectuur van na de Koude Oorlog te ondermijnen.
ZELENSKYY'S NACHTELIJKE TOESPRAAK OVER DE STANDPUNTEN VAN OEKRAÏNE
In zijn televisietoespraak verklaarde Zelenskyy 's avonds: "Echte vrede is altijd gebaseerd op gegarandeerde veiligheid en rechtvaardigheid." Hij benadrukte dat de Oekraïense onderhandelaars "weten hoe ze de nationale belangen van Oekraïne moeten beschermen en wat er precies nodig is om te voorkomen dat Rusland een derde invasie uitvoert."
Hij zei dat Oekraïne nu voor "een zeer moeilijke keuze staat ... tussen het verliezen van onze waardigheid of het verliezen van een belangrijke partner", wat zinspeelde op toenemende Amerikaanse druk. Zelensky beloofde dat Oekraïne tegenvoorstellen en "alternatieven" zou presenteren die de soevereiniteit zouden behouden, in plaats van gedwongen concessies te accepteren.
Oekraïense diplomaten waarschuwden westerse partners in besloten kring dat "een gedicteerde vrede" het land politiek en militair zou kunnen splijten.
Berichten uit Washington geven aan dat de VS dreigen de inlichtingenuitwisseling en andere cruciale steun te verminderen als Kiev weigert onder Amerikaanse voorwaarden in gesprek te gaan.
'Jij HEBT DE TROEFKAARTEN NIET'
Trump verhoogde deze week de druk en herinnerde verslaggevers aan wat hij Zelensky had verteld tijdens een eerdere turbulente ontmoeting in het Oval Office: "Je hebt de troefkaarten niet. Bij ons begin je met wel troefkaarten te krijgen."
Hij voegde eraan toe: "Hij zal het leuk moeten vinden, en als hij het niet leuk vindt, dan moeten ze gewoon blijven vechten, denk ik."
Trump heeft ook betoogd dat Europa niet genoeg heeft gedaan om Oekraïne te steunen en heeft EU-landen ervan beschuldigd te sterk te vertrouwen op Amerikaanse hulp, terwijl ze zelf minder bijdragen. Een hoge Europese militair zei dat Trumps taalgebruik neerkwam op "openbare dwang" en voegde eraan toe: "Dit hebben we nog nooit gezien in de alliantiepolitiek."
MIAMI-ONTMOETING VAN VS-RUSSISCH GEZANTEN
Oekraïense en Amerikaanse gezanten zouden zondag in Zwitserland bijeenkomen, samen met Europese veiligheidschefs, om Washingtons plan voor een einde aan de oorlog met Rusland te bespreken, aldus functionarissen, nadat Kiev voorstellen had afgewezen die als gunstig voor Moskou werden beschouwd.
Eerder zouden de Amerikaanse speciale gezant Steve Witkoff en de Russische gezant Kirill Dmitriev eind oktober 2025 in Miami bijeen zijn gekomen om het 28 punten tellende Amerikaanse conceptplan voor een einde aan de oorlog in Oekraïne op te stellen.
Aan de bijeenkomst in Miami zouden hoge Amerikaanse functionarissen en Dmitriev hebben deelgenomen, ondanks het feit dat Dmitriev aan wie door Amerika strafmaatregelen zijn opgelegd.
Mensen die bekend zijn met de besprekingen, zeiden dat het in Miami ontwikkelde kader een sterke invloed heeft gehad op het huidige Amerikaanse voorstel dat nu aan Kiev en Europa wordt opgedrongen. De stille gesprekken in Florida hebben bij Europese diplomaten vragen opgeroepen over transparantie en of belangrijke bondgenoten tijdens de vroege opstelling van het plan buitenspel zijn gezet.
WAARSCHUWING VAN POLEN EN DE WEG NAAR VOREN
Polen zegt dat een vredesakkoord niet van buitenaf mag worden opgelegd en waarschuwt dat het dwingen van Oekraïne tot concessies Rusland zou kunnen versterken. Warschau benadrukte dat Oekraïne voor heel Europa heeft gevochten en dat het afdwingen van een akkoord de oostelijke flank van de NAVO zou kunnen destabiliseren.
Diplomaten vrezen dat als Kiev het plan afwijst en Washington zijn steun beperkt, Rusland zou kunnen proberen misbruik te maken van de situatie door zijn militaire operaties te intensiveren. Europese landen haasten zich nu om een tegenvoorstel te formuleren dat voor Kiev aanvaardbaarder is, hoewel de tijd dringt.