Portugal kiest in het oog van de storm
WORTHY NEWS/DE COUTUREKRANT - 11 februari 2026 - LISSABON — Portugese kiezers gingen zondag naar de stembus voor een spannende tweede ronde presidentsverkiezingen, ondanks de dodelijke stormen die delen van het land hebben geteisterd.
De linksgeoriënteerde voormalige socialistische leider António José Seguro zal naar verwachting de nationalistische uitdager André Ventura verslaan, volgens exitpolls.
Exitpeilingen gaven aan dat Seguro ongeveer twee derde van de stemmen zou behalen, tegenover ongeveer een derde voor Ventura, leider van de nationalistische Chega-partij – wiens naam in het Portugees "Genoeg" betekent. De officiële uitslag werd later zondagavond verwacht.
De 63-jarige Seguro leidde de eerste ronde in januari met 31,1 procent, terwijl Ventura 23,5 procent behaalde. Dit betekende een belangrijke doorbraak voor wat critici omschrijven als "extreemrechts" in een land dat lange tijd werd gezien als tegenkracht tegen het hardvochtig nationalisme.
DOORBRAAK VAN VENTURA TREKT EUROPESE AANDACHT
Hoewel analisten zeiden dat Ventura waarschijnlijk niet zou winnen in de tweede ronde, trok zijn sterke prestatie de aandacht in heel Europa, waar populistische en nationalistische bewegingen de afgelopen jaren terrein hebben gewonnen.
Het was algemeen bekend dat conservatieve kiezers uit de mainstream Seguro in de tweede ronde steunden om te voorkomen dat Ventura zijn invloed zou uitbreiden.
Als hij wordt benoemd, zal Seguro een functie bekleden die formeel grotendeels ceremonieel is. De Portugese president heeft echter meer gezag dan veel van zijn Europese collega's.
"De Portugese president heeft aanzienlijk meer macht dan bijvoorbeeld de Hongaarse president, vooral omdat ze direct worden gekozen en fungeren als een gematigde macht met daadwerkelijk gezag", vertelde de Hongaarse journalist Tamas S. Kiss aan Worthy News terwijl hij zijn vriendin vergezelde naar het stembureau in Porto.
Kiss merkte op dat de president het parlement kan ontbinden en opperbevelhebber van de strijdkrachten is, wat het ambt een aanzienlijk constitutioneel gewicht geeft.
STORMEN OVERSCHADUWEN NATIONALE VERKIEZINGEN
De verkiezingen van zondag vonden plaats terwijl verschillende regio's nog steeds te kampen hadden met zware stormen en overstromingen.
Volgens de autoriteiten zijn er minstens zeven mensen omgekomen bij incidenten die verband hielden met het weer, en wordt de schade geschat op ongeveer 4 miljard euro (4,7 miljard dollar). In minstens 14 kiesdistricten werd de stemming een week uitgesteld, wat gevolgen had voor bijna 32.000 kiezers.
Ventura had opgeroepen om de landelijke verkiezingen uit te stellen, maar dat voorstel werd verworpen.
Premier Luís Montenegro omschreef de stormen als een “verwoestende crisis”, maar zei dat de autoriteiten de verkiezingen veilig konden laten doorgaan.
De vertrekkende president Marcelo Rebelo de Sousa wees erop dat Portugal vijf jaar geleden tijdens de coronapandemie ook presidentsverkiezingen had gehouden, en stelde dat het democratische proces ondanks nationale uitdagingen moet doorgaan.
BELANGRIJKSTE KWESTIES VOOR DE VOLGENDE PRESIDENT VAN PORTUGAL
De volgende president wordt het staatshoofd van een land dat te maken heeft met aanhoudende economische druk, stijgende woonlasten, emigratie van jongeren en toenemende bezorgdheid onder de bevolking over corruptie en bestuur.
Portugal blijft kampen met een crisis op het gebied van betaalbare huisvesting, met name in Lissabon en Porto, waar de huurprijzen en vastgoedprijzen zijn gestegen door de groei van het toerisme en buitenlandse investeringen.
De inflatie en de stijgende kosten van levensonderhoud hebben de gezinsbudgetten onder druk gezet, terwijl de relatief lage lonen veel jonge hoogopgeleiden ertoe hebben aangezet om hun geluk in het buitenland te beproeven.
Immigratie en nationale identiteit zijn belangrijke politieke thema's geworden, waarbij Ventura's Chega-partij campagne voert voor een strenger migratiebeleid en hervormingen ter bestrijding van corruptie.
Hoewel het ambt van president geen macht heeft over het dagelijkse regeringsbeleid, heeft het wel de bevoegdheid om wetgeving te vetoën, het parlement te ontbinden en op te treden als constitutionele waarborg tijdens politieke crises.
EUROPESE CONSEQUENTIES VAN DE TWEEDE RONDE
De verkiezingen vormden de eerste tweede ronde van presidentsverkiezingen in ongeveer vier decennia, wat de verschuivende politieke dynamiek in deze EU-lidstaat met meer dan 10 miljoen inwoners onderstreept.
Hoewel Seguro op weg leek naar de overwinning, geeft de uitslag van Ventura aan dat Portugal niet langer immuun is voor de nationalistische golf die delen van Europa hervormt.
De uitslag kan daarom niet alleen van invloed zijn op de binnenlandse politieke stabiliteit, maar ook op de positie van Portugal binnen de Europese Unie in een tijd van economische onzekerheid, migratiedebatten en verhoogde geopolitieke spanningen.