Het Buitenland:Nederlandse verkiezingen anti-immigratie en lokaal
W0RTHY NEWS/DE COUTUREKRANT - 20 maart 2026 - AMSTERDAM — Anti-immigratie en lokale partijen hebben winst geboekt bij de gemeenteverkiezingen in Nederland, waar zorgen over de toenemende migratie vanuit voornamelijk islamitische landen, de financiële gevolgen van klimaatbeleid en de stijgende defensie-uitgaven de nationale en lokale debatten domineerden.
Lokale lijsten behaalden samen ongeveer 35,5 procent van de stemmen, een stijging ten opzichte van de 32,8 procent van de vorige verkiezingen. Dit betekent dat zo'n 2,6 miljoen kiezers op een lokale partij stemden. In tal van gemeenteraden, waaronder Den Haag, zijn lokale partijen nu de grootste of de op één na grootste politieke kracht.
Lokale partijen presteerden bijzonder goed bij de verkiezingen van woensdag, vooral in gebieden waar de locatie van nieuwe vluchtelingencentra een belangrijk thema was. "Het anti-vluchtelingensentiment krijgt een gezicht", schreef de Amsterdamse linkse krant de Volkskrant in een commentaar.
De anti-islamitische en fel pro-Israëlische Partij voor de Vrijheid (PVV), onder leiding van de ervaren politicus Geert Wilders, werd de grootste partij in Pekela in de noordelijke provincie Groningen, en ook in Terneuzen in de zuidwestelijke provincie Zeeland, waar zorgen over een vluchtelingencentrum een belangrijk campagnethema zijn.
Ook het radicaal-rechtse Forum voor Democratie (FvD), dat zich fel heeft uitgesproken tegen het immigratie- en klimaatbeleid, boekte winst en veroverde zetels in de meeste van de 104 gemeenteraden waar het kandidaten had voorgedragen.
LOKALE PARTIJEN BOVEN ELKAAR
Eén van de meest opvallende lokale overwinningen vond in Den Haag plaats, waar Richard de Mos' lokale partij Hart voor Den Haag de vertegenwoordiging in de 45-zetels tellende gemeenteraad verhoogde van negen naar zestien zetels. Door dit resultaat is de kans groot dat de partij, na eerder te zijn uitgesloten, deel zal uitmaken van de volgende regeringscoalitie.
De resultaten van de landelijke partijen lagen grotendeels in lijn met de vorige verkiezingen. D66 (Democraten 66) behaalde ongeveer 9 procent van de stemmen en won zetels, terwijl de Volkspartij voor Vrijheid en Democratie (VVD) en het Christen-Democratisch Appèl (CDA) relatief stabiele resultaten boekten.
Toen de meeste resultaten donderdagochtend vroeg geteld waren, bedroeg de opkomst iets meer dan 54 procent, iets hoger dan bij de vorige gemeenteverkiezingen vier jaar eerder.
Ondanks het verlies aan terrein op landelijk niveau, zei Jesse Klaver, leider van GroenLinks-PvdA, dat hij "erg trots" was dat de coalitie haar positie in de steden had behouden na een teleurstellende algemene verkiezing.
Commentatoren stelden echter dat het duidelijk was dat de kiezers de partij hadden afgestraft voor wat zij omschreven als een kloof tussen haar pro-immigratie- en pro-groene beleid en de gewone Nederlander die te maken heeft met stijgende kosten van levensonderhoud en belastingdruk.
DRUK VAN DE COALITIE EN STEDELIJKE BOLWERKEN
Ondanks tegenslagen bleef GroenLinks-PvdA de grootste politieke kracht in verschillende grote steden, waaronder Amsterdam en de havenstad Rotterdam, die beide een aanzienlijke immigrantenpopulatie hebben.
De verkiezingen werden ook gezien als een vroege test voor premier Rob Jetten, wiens minderheidsregering op 23 februari werd beëdigd te midden van oplopende politieke spanningen.
Aan de vooravond van de verkiezingen raakte een lokale politicus gewond bij een incident dat de spanningen rond de campagne benadrukte. Kevin Kreuger, gemeenteraadslid en fractievoorzitter van JA21 in Amsterdam, werd dinsdagavond aangevallen op het Osdorpplein in Nieuw-West nadat hij een televisiedebat over de verkiezingen had bijgewoond.
Volgens Nederlandse media kwam Kreuger tussenbeide in een incident waarbij een groep jongeren een meisje lastigviel in de buurt van een fastfoodrestaurant. Nadat hij begon te filmen, werd zijn telefoon naar verluidt afgepakt en werd hij aangevallen.
Getuigen en hulpverleners meldden dat hij gewond op straat werd achtergelaten voordat hij hulp kreeg. Kreuger deed later aangifte bij de politie en de autoriteiten bevestigden dat er een onderzoek gaande is, waarbij camerabeelden naar verluidt veiliggesteld zijn.
De Amsterdamse burgemeester Femke Halsema veroordeelde de aanval als "afschuwelijk en crimineel" en wenste de politicus sterkte toe tijdens zijn medische onderzoeken. Het incident heeft bijgedragen aan de toenemende zorgen over de spanningen rond politieke debatten en de openbare veiligheid in Nederland.