Zoeklicht op stille diplomatie onder druk in China
DOOR: FERDINAND VAN STOCKHUYS / - 9 juli 2026 - BRUSSEL - De Couturekrant introduceert hierbij Ferdinand Van Stockhuys, die bereid is gebleken bij speciale gelegenheiden zijn visie te geven op internationale ontwikkelingen waarbij politiek, diplomatie en levensbeschouwing elkaar raken.
De onverwachte vrijlating van de protestantse voorganger Ezra Jin Mingri roept een ongemakkelijke vraag op. Wat kan openlijke politieke druk bereiken wanneer jarenlange stille diplomatie weinig zichtbaar resultaat lijkt op te leveren?
De leider van de onafhankelijke Zion Church arriveerde zaterdag in Los Angeles, nadat hij maandenlang in China gevangen had gezeten. De Amerikaanse president Donald Trump had zijn zaak in mei persoonlijk bij de Chinese president Xi Jinping aangekaart.
Minder dan twee maanden later was Jin vrij.
Dat betekent niet automatisch dat zijn vrijlating uitsluitend aan Trump te danken is. China heeft geen officiële verklaring gegeven over de reden van zijn vrijlating. De familie van de pastor gelooft echter dat directe tussenkomst van Xi een beslissende rol heeft gespeeld.
De gebeurtenis valt op omdat ook het Vaticaan al jarenlang probeert ruimte te behouden voor christenen in China.
AKKOORD OVER BISSCHOPPEN
De Heilige Stoel sloot in 2018 een voorlopig akkoord met China over de benoeming van katholieke bisschoppen. In oktober 2024 werd dat akkoord opnieuw verlengd, ditmaal voor vier jaar.
Volgens het Vaticaan heeft de overeenkomst een pastorale bedoeling. Zij moet ervoor zorgen dat Chinese katholieke bisschoppen in gemeenschap met de paus hun ambt kunnen uitoefenen.
De Heilige Stoel kiest daarbij nadrukkelijk voor dialoog met Beijing.
Toch blijft de positie van veel katholieken in China zorgelijk. Mensenrechtenorganisaties melden dat de Chinese autoriteiten druk uitoefenen op ondergrondse katholieke gemeenschappen om zich aan te sluiten bij de officieel erkende, door de staat gecontroleerde kerk.
Geestelijken zijn gevangengezet, verdwenen, onder huisarrest geplaatst of op andere wijze onder druk gezet.
TWEE WEGEN
Daarmee komen twee vormen van diplomatie naast elkaar te staan.
Het Vaticaan probeert door langdurig overleg de katholieke kerk in China bestuurlijk en geestelijk bijeen te houden. De Amerikaanse president noemde bij Xi rechtstreeks de naam van een gevangengenomen protestantse voorganger.
Ezra Jin Mingri is nu vrij.
Dat ene geval bewijst niet dat harde diplomatie altijd beter werkt dan stille onderhandelingen. Ook zitten nog leden van de Zion Church gevangen.
Maar de vrijlating stelt wel een ongemakkelijke vraag.
Hoe lang kan diplomatie uitsluitend achter gesloten deuren worden gevoerd wanneer gelovigen ondertussen verdwijnen, worden vastgezet of gedwongen worden zich onder staatscontrole te plaatsen?
Voor het Vaticaan is China een ingewikkeld diplomatiek dossier. Voor een gevangengenomen geestelijke en zijn familie is diplomatie echter geen dossier.
Het is wachten op een naam die hardop wordt uitgesproken.