Griekenland bepleit bestand op zee na droneaanval
WORTHY NEWS/DE COUTUREKRANT – 30 oktober 2026 – SOFIA/ATHENE/BOEDAPEST - De Griekse premier Kyriakos Mitsotakis heeft opgeroepen tot een wereldwijd bestand op zee, nadat een door Griekenland beheerd containerschip zonk door een aanval met drie maritieme drones voor de Bulgaarse kust aan de Zwarte Zee.
De aanval voedt de vrees dat de oorlog van Rusland tegen Oekraïne de internationale scheepvaart steeds meer bedreigt.
Tijdens een debat van de VN-Veiligheidsraad over maritieme veiligheid op donderdag veroordeelde Mitsotakis aanvallen op civiele handelsschepen. Hij riep landen op ervoor te zorgen dat schepen veilig kunnen varen, ook tijdens gewapende conflicten.
Verstoringen van de internationale scheepvaart kunnen volgens hem de transport- en verzekeringskosten opdrijven en uiteindelijk leiden tot hogere prijzen voor consumenten.
Zijn oproep volgde op de aanval van woensdag op de onder Liberiaanse vlag varende CONTSHIP JET. Het schip vervoerde 421 containers van de Israëlische havenstad Haifa naar Constanța in Roemenië.
SCHIP GETROFFEN DOOR DRONES
Het schip zou zijn geraakt door drie maritieme drones, ongeveer 21 zeemijl (39 kilometer) uit de Bulgaarse kust. Het bevond zich in de exclusieve economische zone van Bulgarije, maar buiten de territoriale wateren.
Alle achttien bemanningsleden, onder wie veertien Filipijnen en vier Oekraïners, zijn gered door Bulgaarse marine- en grenspolitievaartuigen. Volgens de autoriteiten zijn zij veilig naar de havenstad Varna gebracht.
De Bulgaarse autoriteiten zijn een onderzoek naar de aanval begonnen. Er is nog niet vastgesteld wie ervoor verantwoordelijk is.
Het zinken is het meest recente incident in een reeks droneaanvallen op handelsschepen in het westelijke deel van de Zwarte Zee. Volgens berichten zijn deze maand minstens zes schepen aangevallen.
Bij eerdere incidenten kwamen minstens twee zeelieden om het leven en raakten 25 anderen vermist. Er bestaat vrees dat het dodental verder kan oplopen.
ZORGEN OVER NAVO-VEILIGHEID
De aanvallen baren NAVO-landen zorgen. Zij vrezen dat de oorlog van Rusland tegen Oekraïne de civiele scheepvaartroutes nabij de oostgrenzen van het bondgenootschap steeds meer in gevaar brengt.
Rusland heeft geen verantwoordelijkheid opgeëist voor de meest recente aanval. De Bulgaarse autoriteiten hebben de daders niet publiekelijk geïdentificeerd.
De Bulgaarse marinecommandant Kiril Mihaylov zei dat een Frans patrouillevliegtuig de autoriteiten had gewaarschuwd voor een mogelijke droneaanval. Die waarschuwing kon niet voorkomen dat het schip werd geraakt.
De autoriteiten houden ook mogelijke gevolgen voor het milieu in de gaten. De CONTSHIP JET zonk met containers aan boord waarin mogelijk gevaarlijke stoffen zaten.
Volgens Bulgaarse functionarissen bestond de lading onder meer uit lithiumionbatterijen, bijtende vloeistoffen, zuren en industriële onderdelen.
VEILIGHEID OP DE ZWARTE ZEE
Bij eerste inspecties op donderdag werden geen zichtbare tekenen van vervuiling vastgesteld. Volgens de Bulgaarse autoriteiten blijft er wel bezorgdheid over mogelijke verontreiniging.
Het schip zonk terwijl de ministers van Defensie van Bulgarije, Roemenië en Turkije in Sofia bijeen waren om de toenemende veiligheidsdreigingen in de Zwarte Zee te bespreken.
De drie NAVO-landen veroordeelden de aanvallen op handelsschepen. Ze spraken af meer inlichtingen te delen, de mogelijkheden voor vroegtijdige waarschuwing te verbeteren en de samenwerking ter bescherming van de scheepvaart te versterken.
Bulgarije heeft de bondgenoten ook om extra steun gevraagd om de veiligheid langs de kust van de Zwarte Zee te verbeteren.
De maritieme crisis speelt zich af enkele dagen voor de tweede ronde van de Bulgaarse presidentsverkiezingen, op zondag 1 november.
PRESIDENTSVERKIEZINGEN IN BULGARIJE
De zittende president Iliana Iotova neemt het op tegen voormalig interim-premier Andrey Gyurov. Geen van beiden behaalde in de eerste ronde een absolute meerderheid.
Iotova kreeg 34,76 procent van de stemmen, tegenover 31,95 procent voor Gyurov. De opkomst was met ongeveer 22 procent historisch laag.
Beide kandidaten hebben de aanvallen op de commerciële scheepvaart veroordeeld, maar verschillen van mening over de bredere relatie van Bulgarije met Rusland en de oorlog in Oekraïne.
Hoewel het presidentschap grotendeels ceremonieel is, heeft de verkiezing aan belang gewonnen nu Bulgarije te maken krijgt met toenemende veiligheidsproblemen langs de kust van de Zwarte Zee.
Voor Griekenland en andere landen die afhankelijk zijn van de internationale scheepvaart, blijft de veiligheid van handelsschepen en hun bemanningen de directe zorg.
Mitsotakis waarschuwde dat maritieme veiligheid van belang is voor zowel de wereldhandel als de internationale economische stabiliteit.
Hij riep regeringen op te voorkomen dat de zeeën in de wereld steeds gevaarlijker worden.Griekenland bepleit daarom na een droneaanval voor een bestand op zee.